تاریخ انتشار: ۰۱ شهریور ۱۳۹۸

آسان تر یاد بگیرید

تمرین

به عدد ۴۷۲ نگاه کنید. اکنون دست تان را روی آن بگذارید و عدد را از حفظ بگویید.

شما به راحتی عدد سه رقمی را از حفظ گفتید و مشکلی برای یادآوری آن نداشتید.

اکنون به این عدد نگاه کنید:۹۲۰۱۱۴۱۳۲۹۳۶۹

حالا چشم تان را ببندید و همان عدد را از حفظ بگویید. احتمالا با مشکل مواجه خواهید شد!

چرا؟

علت آن است که حافظه ی فعال یا کوتاه مدت ظرفیت محدودی معادل ۲±۹ واحد دارد. به عبارت دیگر، حافظه ی فعال تنها قدرت نگه داشتن ۵ تا ۹ واحد را دارد و در طلایی ترین حالت فقط می تواند ۱۱ واحد اطلاعاتی را در خود بگنجاند. تفسیر روشن تر این است که اگر بخواهید با استفاده از این بخش حافظه سیزده واحد اطلاعاتی را جدا جدا یادآوری کنید، به دلیل ظزفیت محدود، حافظه ی کوتاه مدت شما دچار مشکل خواهد شد.

برای حل این مشکل می توانید از دو تکنیک مهم استفاده کنید.

  1. معنی دار کردن: موثرترین راه برای معنی دار کردن اطلاعات این است که مفهوم جدید را با مفهوم شناخته شده ای مرتبط سازید. باید از کمترین بهانه برای معنی دار کردن اطلاعات استفاده کرد.
  2. تقطیع(قطعه قطعه کردن): این همان کاری است که اغلب مردم برای حفظ شماره های تلفن همراه خود انجام می دهند.

حال با استفاده از این دو تکنیک همان عدد سیزده رقمی را حفظ کنید:

۳۶۹  ۱۳۲۹     ۱۱۴   ۹۲۰

ما این سیزده رقمی را هم قطعه قطعه کرده ایم و هم معنی دار

۹۲۰ عددی نزدیک به هزار با دو رقم آخر ۲۰

۱۱۴ تعداد سوره های قرآن

۱۳۲۹ سال ملی شدن نفت

۳۶۹ عددی نزدیک به تعداد روزهای سال

اکنون می توانید عدد سیزده رقمی را ظرف ۱ تا ۲ دقیقه و یا حتی چند ثانیه حفظ کنید! تمرین دوم را تکرار کنید. چشم ها را ببندید و عدد سیزده رقمی را به خاطر بیاورید. بدون شک بسیاری از شما در به خاطر آوردن این رقم موفق بوده اید.

طرح مشکل

عدد ۹۲۰۱۱۴۱۳۲۹۳۶۹ را حفظ کردید، اما طول مدت به خاطر سپاری این عدد تا چه زمانی است؟ مشکل این است که اطلاعات وارد شده به حافظه ی فعال کوتاه است و با وارد شدن اطلاعات جدید و گذشت زمان فراموش می شوند! به همین دلیل است که این حافظه را کوتاه مدت می نامند.

تکلیف چیست؟

مغز برای نگهداری بیش تر اطلاعات وارد شده با شما معامله می کند. مغز می گوید اگر عدد سیزده رقمی برای تان مهم است و می خواهید به صورت طولانی مدت نگهداری شود، باید آن را تکرار کنید. تکرار در فواصل مختلف!

شاید بگویید که این مثال، ساده است و متن درس ها سخت تر و مشکل تر از آن هستند که با چنین روشی بتوان آن ها را به خاطر سپرد. ممکن است حق با شما باشد، لیکن ما برای اثبات مدعای خود کمک می کنیم تا بتوانید بخشی از کتاب فیزیک اول دبیرستان (ص ۷۳) را به همین روش حفظ کنید.

«وقتی به دو سر رسانایی یک اختلاف پتانسیل اعمال می کنیم* بارهای الکتریکی با دریافت انرژی از مولد، در رسانا شارش می کنند* این بارهای الکتریکی در مسیر خود با اتم های رسانا که در حال نوسان هستند، برخورد می کنند* و بخشی از انرژی دریافتی را در این برخوردها از دست می دهند* این امر باعث گرم شدن رسانا می شود.»

ممکن است برخی کلمات این پاراگراف برای شما نامفهوم باشد (اختلاف پتانسیل، مولد، شارش) ابتدا این کلمات را معنی دار کنید به طوری که با خواندن دوباره ی متن، مفهوم هر عبارت را درک کنید. حال پاراگراف را با توجه به معنی آن به چند قسمت تقسیم کنید(*) و هر قسمت را جدا جدا بفهمید و حفظ کنید. در پایان، می توانید با روی هم گذاشتن قسمت های مختلف، تمام آن را از حفظ بیان کنید!

ممکن است مدت زمان حفظ کردن برای هر فردی متفاوت باشد؛ این امر به توانایی یادگیری شما (هوش) و عوامل دیگری وابسته است. مهم این است که شما با هر توانایی می توانید با این روش مطالب کتابتان را حفظ کنید. البته با پاسخ به پرسش های کتاب، حل نمونه سوال ها، تمرین، حل مساله، تست زدن و ارتباط اطلاعات به مطالب قبلا آموخته شده «سطوح یادگیری» شما تقویت می شود.

تذکر مهم

در یادگیری دروس حل کردنی مثل ریاضی، بایستی به جای تکرار محض، با تمرین و حل مسایل بیش تر، یادگیری خود را تثبیت کنید؛ زیرا تکرار محض مطالب در این گونه دروس کارساز نیست و باید با حل تمرین ها و مسایل بیش تر به تثبیت آموخته های خود کمک کنید.

در یادگیری، تکرار مطالب آموخته شده مساله ی بسیار مهمی است. منحنی فراموشی، سیر فراموش شدن اطلاعات از حافظه را نشان می دهد.

در صورت عدم تکرار، بخش مهمی از اطلاعات در روز اول فراموش می شود و تا روز ششم مقدار کمی از اطلاعات در حافظه باقی می ماند. اما در صورت تکرار در روزهای اول، دوم، سوم و چهارم میزان فراموشی بسیار کم می شود. نکته ی مهم این است که نمی توان گفت همه ی افراد باید در فاصله های زمانی خاص مطالب خود را تکرار کنند و یک نسخه ی واحد برای همه تجویز کرد!

این که برخی داوطلبان و دانش آموزان در ایام نزدیک به آزمون سراسری با امتحانات پایانی احساس می کنند آن چه را خوانده اند فراموش کرده اند. ضمن تاکید بر احساسی بودن این نوع فراموشی، به این دلیل است که تکرار مطالب به اندازه ی کافی و در فواصل زمانی مختلف انجام نشده است و یادگیری آن ها به مرحله ی تثبیت نرسیده است!

برای اینکه جریان یادگیری در معنی دار کردن، تقطیع و تکرار، آسان تر انجام می شود می توانید از تکنیک های زیر استفاده کنید:

خلاصه نویسی: نوشتن به شما نشان می دهد که چه مقدار افکارتان نامرتب است. وقتی با قلم خود چیزی می نویسید آنگاه می توانید آنچه را خوانده اید به خوبی بفهمید و آن ها را مرتب کنید.

سازماندهی مطالب: یکی از دلایل فراموشی، عدم سازماندهی مطالب آموخته شده است. وقتی مطالب خوانده شده به اشکال مختلف سازماندهی شوند ماندگاری اطلاعات بهتر انجام می شود. زیرا مغز، ابزاری الگو طلب است.

علامت گذاری در متن: علامت های متن در واقع به معنای نشانه هایی برای تقویت یادآوری هستند. وقتی از علایمی مانند ()،[]،*، ـــــ، استفاده می کنید، یادآوری مطالب بهتر انجام می شود.

رمز گردانی: گاهی حفظ چند ماده ی شیمیایی مشکل به نظر می رسد. توصیه می کنیم در این مواقع با استفاده از حروف اول این مواد شیمیایی یک کلمه ی تقریبا معنی دار یا دارای وزن بسازید. خواهید دید که آن ها را بهتر به خاطر می سپارید.

آموزش به دیگران: وقتی مطالب آموخته شده تان را برای دیگران بازگو می کنید، در حافظه بهتر جای می گیرند و به تثبیت آن ها کمک می شود. این کار به خصوص وقتی که همراه با نقد و بررسی مطالب باشد بسیار مفید است. به همین دلیل است که مباحثه یکی از پیشرفته ترین روش های مطالعاتی و یادگیری است.

نظرات شما

دیدگاه شما

( الزامي )

(الزامي)